AB kurumları, Ormansızlaşma Düzenlemesi’nin (EUDR) yükünü hafifleten ve yürürlük tarihini bir yıl öteleyen geçici bir anlaşmaya vardı. Bu adım, şirketlerden, üye ülkelerden ve tedarik zinciri aktörlerinden gelen hazırlık eksikliği, idari yük ve çözülmemiş BT sorunlarına ilişkin artan uyarılara cevap niteliği taşıyor.

Avrupa Parlamentosu ve Konsey, düzenlemenin büyük işletmeler için 2026 sonuna, küçük operatörler için ise 2027 ortasına ertelendiğini açıkladı. Eş-yasamacılar ayrıca Avrupa Komisyonu’nu, güncellenen takvimden önce gelecek yıl yeni bir sadeleştirme değerlendirmesi yapma göreviyle yetkilendirdi. EUDR, AB pazarına giren veya bu pazardan çıkan ürünlerin soya, palm yağı, sığır eti, kakao, kahve, kauçuk ve kereste gibi ormansızlaşma bağlantılı emtialardan arındırılmasını hedefliyor.

Yeni çerçeve kapsamında uygunluk yükümlülükleri sadeleşiyor. EUDR kapsamındaki ürünleri AB pazarına ilk kez süren operatörler beyan sunmakla yükümlü olacak; ilk aşağı akım operatörü ise yalnızca referans numarasını saklayacak. Küçük ve mikro işletmeler ise tek seferlik, basitleştirilmiş bir bildirimle yükümlendirilecek. Ayrıca kitap ve gazete gibi bazı basılı materyaller, düşük ormansızlaşma riski sebebiyle kapsamdan çıkarıldı.

Erteleme kararı, mevcut BT altyapısının veri yükünü kaldıramayacağı ve aceleci bir uygulamanın özellikle uyum yatırımlarını çoktan yapmış şirketlerde belirsizlik yaratacağı yönündeki sektör uyarılarının ardından geldi. Buna karşın bazı büyük firmalar, düzenlemenin temel hedeflerinin zayıflatılmaması çağrısında bulunmayı sürdürdü. Parlamento raportörü Christine Schneider, anlaşmayı memnuniyetle karşılayarak bunun ormanları korurken çiftçiler ve işletmeler için uygulanabilir kurallar sunduğunu belirtti.

EUDR, tarımsal genişlemenin hızlandırdığı küresel orman kaybına yanıt olarak 2021’de önerilmiş ve AB, uzun süredir ormansızlaşma bağlantılı ürünler için önemli bir pazar olarak görülmüştü. Güncellenmiş düzenlemenin yılsonuna kadar resmen kabul edilmesi bekleniyor.