TARMAKBİR tarafından Merkez Bankası verileriyle hazırlanan analiz, tarım makineleri ve teknolojileri sektöründe yükselen finansman maliyetleri ile zayıflayan likiditenin küçük ölçekli firmaları baskı altına aldığını ortaya koydu. Pazarın %88,2’sini oluşturan mikro ve küçük işletmeler toplam satışların yalnızca %12,5’ini gerçekleştirebilirken, artan borçluluk ve daralan iç pazar sektörde ölçek ayrışmasını derinleştiriyor.
Türk Tarım Alet ve Makineleri İmalatçıları Birliği (TARMAKBİR) tarafından yayınlana Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) verilerine dayanılarak hazırlanan analize göre, finansman giderlerinin TL bazında %54,8, USD bazında ise %28,7 arttığı 2025 yılında, tarım ve yem teknolojileri imalatçılarının toplam borç riski %46,2 artışla 79,7 milyar TL’ye ulaştı. Yükselen maliyetler ve zayıflayan likidite göstergeleri sebebiyle asit-test oranı %94,8’e gerileyerek kritik %100 eşiğinin altına inen sektör, bir önceki yıl elde ettiği 356 milyon USD net kârdan 16,6 milyon USD net zarara geçti. Bu finansal sıkışma ortamında, toplam işletme sayısının %88,2’sini oluşturan mikro ve küçük ölçekli firmaların toplam satışlardan aldığı pay %12,5 seviyesinde kalırken; pazarın %1,6’sını temsil eden 21 büyük firma satışların %64,1’ini elinde toplayarak kriz döneminde pazar hakimiyetini korudu.
İç pazardaki satın alma gücü kaybı ve sermaye yetersizliğine bağlı olarak yurt içi satışlar USD bazında %20,5 azalırken, imalatçılar nakit akışını ve kapasite kullanımını korumak için odağını dış pazarlara çevirdi. Yurt dışı satışların USD bazında %30,9 artması iç pazardaki daralmayı kısmen dengeleyen en önemli unsur olsa da faaliyet kâr marjının %13,5’ten %9,2’ye düşmesi ve öz kaynak kârlılığının %4,4’e gerilemesi, ihracata rağmen kârlılıktaki erimenin önüne geçilemediğini ortaya koydu.
Öte yandan toplam makine sektörünün net satışları aynı dönemde %6,9 artarak 38,5 milyar USD’ye ulaşırken; tarım makineleri tarafında yaşanan net zarar, borçluluk baskısı ve likidite kaybı genel makine sanayisine kıyasla tarımsal ekipman üreticilerinin çok daha ağır bir finansal sıkışmayla karşı karşıya olduğunu gösteriyor.