Çin Ticaret Bakanlığı, ABD’den soya, mısır ve hayvansal ürün alımlarını artırmak için 60 milyar dolarlık karşılıklı gümrük vergisi indirimi paketinin yürürlüğe girmesini ön şart koştu. Pekin'in bu sert hamlesi, Washington'ın taahhüt ettiği yıllık 17 milyar dolarlık ek tarımsal hammadde alım takvimini ve ABD'li ihracatçıların küresel rekabet gücünü doğrudan belirsizliğe sürüklüyor.
Pekin yönetimi, ABD menşeli tarım ürünleri ithalatını artırma niyetini koruduğunu ancak bunun iki ülkenin Eylül ayında üzerinde uzlaştığı paket kapsamındaki gümrük vergisi indirimlerini eş zamanlı olarak tamamlamasına ve uygulamaya koymasına bağlı olduğunu duyurdu. Çin Ticaret Bakanlığı Sözcüsü Huang Ling düzenlediği basın toplantısında, iki ülke arasındaki tarım ticaretinin ikili ekonomik iş birliğinin en kritik unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, "İki ülke arasındaki tarımsal iş birliğinin genişletilmesi, her iki halkın sofralarını zenginleştireceği gibi işletmeler ve çiftçiler için istikrarlı gelir sağlayarak karşılıklı fayda yaratabilir. ABD'nin gümrük vergilerini ve tarife dışı engelleri azaltarak, pazara erişimi genişleterek iki ülke arasındaki tarımsal ticarete daha elverişli koşullar oluşturmak üzere Çin ile birlikte çalışmasını umuyoruz," dedi.
Çin Ticaret Bakanlığı Sözcüsü Huang Ling
Pekin’in şart koştuğu çerçeve, iki ülkenin karşılıklı olarak ithal ettiği 30'ar milyar dolarlık (toplam 60 milyar dolar) ürün grubunda tarifelerin düşürülmesini kapsıyor. Anlaşmaya göre, kapsama giren ürünlerin yaklaşık yüzde 90'ında gümrük vergileri En Çok Kayırılan Ülke (MFN) oranlarına çekilecek. Ancak her iki taraf da iç hukuk süreçlerini tamamlamadan bu indirimler yürürlüğe girmeyecek.
7 MİLYAR DOLARLIK TAAHHÜT VE GÜNEY AMERİKA REKABETİ
Washington yönetiminin Mayıs ayında duyurduğu ve 2026 itibarıyla başlaması öngörülen yıllık 17 milyar dolarlık ek tarım ürünü alım taahhüdü, Çin’in mısır ve et ithalatının Ocak-Eylül döneminde 7,2 milyar dolarla 2019'dan bu yana en düşük seviyede kalmasıyla zaten baskı altındaydı. Soya alımları hedeflenen seyirde ilerlese de ABD’li mısır, domuz ve sığır eti üreticileri; yüksek girdi maliyetleri, lojistik masraflar ve Brezilya ile Arjantin gibi rakip tedarikçilerin gümrük avantajı karşısında pazardaki paylarını kaybetme riskiyle karşı karşıya.
Tarife indirimleri tam olarak devreye girmediği sürece ABD'li ihracatçılar açıklanan taahhütler yerine yalnızca kesinleşmiş siparişler ve sevkiyat verileri üzerinden hareket etmek zorunda kalacak. Yıl bitmeden toplanması beklenen ikili tarım çalışma grubu toplantısı, 2027 öncesinde küresel tahıl ve yem hammaddesi akışının rotasını belirleyecek.