Endüstrinin ileri düzeyde büyümesi yem talebini artırırken, endüstri yem sınırlamaları ve performans artışı ihtiyacı ile karşı karşıya.

Çoğunlukla Güneydoğu Asya ve Ekvador'da bulunan karides endüstrisi, yıllık ortalama %5-10 arasında bir büyüme ile, son on yılda muazzam bir büyüme göstermiştir. Ayrıca, yaşanan son pandemi süresince üretimin sabit kalmasıyla dayanıklılığını göstermiştir. Dünya nüfusu 8 milyara yükselirken, gıda üretim sistemlerimiz daha az girdi ile daha fazla çıktı üretme zorluğuyla karşı karşıya. Hayvan yeminde de durum farklı değil; üretimi, ortak yem bileşenleri için çeşitli hayvan yemi endüstrileri arasındaki rekabetle gerçekleşmektedir. Bu güçlü büyüme ve rekabet, yenilenemeyen doğal kaynakların sınırlı tedarikine dayanan geleneksel bileşenlerin mevcudiyeti üzerinde baskı oluşturuyor. Bu bağlamda üretim sistemlerini daha verimli hale getirmek ve döngüsel bir üretim modeline geçmek, karides yetiştiriciliğinde sürdürülebilir bir büyümenin işareti olacaktır.

Bu makalede, InnovaFeed'in özellikle karides yemi için tasarlanmış yeni bir yüksek performanslı yem bileşeni olan NovaGainTM ile karideslerde hem büyüme performansında hem de sağlık direncinde bir gelişme sağlamak için böceklerin yapısal faydalarından nasıl yararlandığını açıklıyoruz.

Karides üretimini artıran yeni performans bileşeni

Böcek yetiştiriciliği endüstrisi, hayvan yemi endüstrisinin hızla büyüyen bir bölümüdür. Tarım endüstrisinin düşük değerli yan ürünlerini, yem endüstrisi için yüksek değerli hayvansal protein ve yağ kaynaklarına dönüştürmeyi amaçlamaktadır. Kuzey Avrupa su ürünleri yetiştiriciliği endüstrisinde somon balığı diyetlerinde yüksek kaliteli balık ununun yerine giderek artan bir şekilde kullanılan böcek proteini unu, su ürünleri yetiştiriciliği için sürdürülebilir büyüme arayışında kendini yeni bir anahtar bileşen olarak kabul ettiriyor. Özellikle kara asker sineği (BSF - Hermetia illucens) unu, yalnızca doğal bir besin biyo-konsantresi olmakla kalmaz, aynı zamanda büyüme performansını ve hayvanların sağlık direncini artıran kitin, antimikrobiyal proteinler ve yağ asitleri gibi fonksiyonel özelliklere sahip moleküller için yeni bir kaynaktır.

3 yıllık ürün geliştirme ve çeşitli karides türleri üzerinde dünya çapındaki bağımsız araştırma merkezleriyle ortaklaşa çok sayıda (>10) deneme yürüttükten sonra InnovaFeed, BSF'nin benzersiz özelliklerinden yararlanırken bunları özellikle karides için uyarlayan NovaGain'i piyasaya sürüyor. Bu ürün, en son denemenin sonuçlarında görüldüğü gibi, karides için hem yemden yararlanma oranında (FCR) hem de özgül büyüme oranında (SGR) olmak üzere büyüme performansında kazanımlar göstermiştir (Şekil 1). InnovaFeed, besinsel ve işlevsel faydaları birleştiren bu biyoaktif unun, karidesin, özellikle de Litopenaeus vannamei'nin (Pasifik beyaz karidesi) üretimini artırmak için yem bileşenlerine %5-10 oranında dâhil edilmesiyle oyunun kurallarını değiştiren yeni bir bileşen olma potansiyeline sahip olduğuna inanıyor.

Kayıpları azaltmak ve verimi artırmak için sağlık ve refahı artırmak

Bu biyoaktif un, daha iyi hasat verimini desteklemenin ötesinde, günümüzde küresel karides üretim kapasitesi için önemli zorluklar oluşturan bazı yaygın hastalıklara yönelik çözümün bir parçası da olabilir. Özellikle iki hastalık vardır – beyaz nokta sendromu virüsü (WSSV) ve akut hepatopankreatik nekroz hastalığı (APHND), aksi takdirde yaygın olarak erken ölüm sendromu (EMS) olarak adlandırılır ve her ikisi de NovaGain'in diyete eklenmesiyle azaltılabilir.

Daha önce belirtildiği gibi, BSF'den türetilen bileşenler, karidesin doğuştan gelen bağışıklık tepkisini destekleyebilen bileşikler açısından zengindir. Kitin, yabani karideslerde, tüylü dış iskeletlerle beslendiklerinde düzenli olarak tüketilen doğal bir bileşiktir. BSF'nin dış iskeletindeki kitin, bağırsak bakterilerinin çeşitliliğini modüle ederek bir immüno-uyarıcı görevi görür (Wang ve arkadaşları, 2005). Laurik asit, aynı zamanda bilinen bir antimikrobiyal ajan olan kısa zincirli bir yağ asididir (Lieberman ve arkadaşları, 2006). Son olarak, antimikrobiyal peptitler, böceklerin vahşi doğada zorlu koşullarda hayatta kalmasına yardımcı olmak için güçlü bir savunma mekanizması görevi görür ve karideslerde bu spesifik hastalıklara karşı kanıtlanmış koruyucu etkileri vardır. Bu moleküller, karides için bakterileri parçalamaktan (Gasco ve arkadaşları, 2018) WSSV'ye karşı korunmaya kadar (Xiao ve arkadaşları, 2020) çok sayıda savunma eylemi sağlayabilir.

Bu benzersiz özellikler üzerine inşa edilen InnovaFeed, bu işlevsel unsurlardan yararlanarak ve sadece yeni bir besin kaynağı olmanın ötesinde, böceklerden elde edilen bu unun gerçek değerini elde etmiştir. NovaGain, hem WSSV hem de APHND ile karşı karşıya kaldığında karidesin hayatta kalmasını olumlu yönde etkiler (Şekil 2). WSSV'ye karşı artan bir direnç, %4,5'ten başlayan diyete katılım oranı ile gösterilmiştir ve bu böcek bileşenini içeren her bir diyette gösterilmiştir. APHND'ye karşı artan direncin kanıtı, toplam diyete %10,5'lik bir katılım oranında da gösterilmiştir.

Karides sağlığı, yetiştiriciler için verimi artırmak açısından önemlidir, ancak aynı zamanda, hayvan refahı koşullarının iyileştirilmesi ve hastalıkla ilgili kayıplar nedeniyle itibar riskinin yönetilmesi gibi endüstrinin daha yeni kısıtlamalarına da hitap etmektedir.

Tarladan sofraya değer üretmek

Karides için büyüme ve sağlık performansının faydalarını bir araya getiren ürünümüz, üreticiler için ekonomik değer üretebilir. Bu değer, doğrudan besleme verimliliği iyileştirmelerinden ve dolaylı olarak büyüme hızı iyileştirmelerinden ve sağlık endişelerinden kaynaklanan risklerin azaltılmasıyla elde edilir. Bu bileşen aynı zamanda karides diyetlerindeki balık unu miktarını 1:1 oranından daha fazla azaltmak için de kullanılabilir, ki bu da daha yüksek orandaki diyetlerin oldukça ucuz bitki bazlı unlarda yeniden formüle edilebileceği anlamına gelirken, aynı zamanda karides açısından diyetin sağlığa olan faydalarını da sürdürür.

Bu yem bileşenini içeren diyetler, nihai karides ürün kalitesinde bir iyileştirme yoluyla da değer üretir. Böceklerden elde edilen bu unun daha düşük seviyelerde ağır metal kirleticileri ve poliklorlanmış bifeniller (PCB'ler) içerdiği ve böylece karides ürün kalitesini iyileştirdiği gösterilmiştir. Ayrıca, izlenebilirlik ve yem sürdürülebilirliği gibi etkenler önde gelen etiketler, akreditasyonlar ve seçici tüketiciler tarafından giderek daha fazla aranırken, NovaGain karides üreticileri ve müşterileri için ürün farklılaştırması konusunda güçlü bir iletişim platformu sağlıyor.

Açık pazar farklılaşması

NovaGain gibi yeni içerikler yalnızca geleneksel yem bileşenleri üzerindeki baskıyı hafifletmekle kalmıyor, aynı zamanda bunların kullanımı, Fransa'daki "vive l'insecte" etiketi gibi, doğrudan B2C etiketleri aracılığıyla doğrudan ticari mesaja dönüştürülebilir. Bu, örneğin Su Ürünleri Yönetim Konseyi (ASC) gibi uluslararası sertifikasyon standartlarına uygun olarak FIFO'yu (Fish-in Fish-out) azaltmaya yönelik çabalar başlatıldığında B2B tarzı iletişimler için de geçerlidir. Bu mesaj tarzının kilit unsuru, iletişimin açık ve etkili olmasını sağlayan veriye dayalı kanıtlarla etkinin ölçülmesine dayanır.

InnovaFeed'in geliştirdiği model – tek hammadde olarak mevcut endüstriyel süreçlerden yalnızca GMP+ sertifikalı yan ürünleri kullanan döngüsellik ve ortak yerelleştirme modeli – böcek yetiştiriciliği endüstrisinin potansiyelini ortaya çıkarıyor. InnovaFeed, böcek unu endüstrisini mevcut altyapılara entegre ederek süreçlerinin karbon ayak izini %80 oranında azaltıyor. Öne çıkan yenilikler arasında, enerjinin %60'ının yerel bir yenilenebilir enerji tesisindeki ısıtılmış egzoz havalandırmalarından tedarik edilmesi ve doğrudan böcek yetiştirme tesisine yönlendirilen ıslak yan ürünlerin kullanılması yer alıyor. Sürecin ayrıntılı bir analizi ve bağımsız olarak toplanan sonuçların bilimsel yazımı Phan Van Phi ve arkadaşları (2020) tarafından bildirilmiştir.

Dünyanın en büyük böcek unu üreticilerinden biri olan InnovaFeed, şu anda Fransa'nın kuzeyinde iki tesis işletiyor ve küresel hedeflere sahip. 2020 yılının sonlarında, Decatur, Illinois, ABD'de rekor kıran başka bir fabrika kurmak için ADM ile bir ortaklık ilân etti. Dünyanın en büyük mısır işleyicisi ile birlikte kurulacak olan bu tesisin yıllık 60 bin ton BSF protein ürünü kapasitesine sahip olması bekleniyor. ADM Decatur'un mısır bazlı yan ürünleri, böcekleri beslemek için yerel olarak yukarı dönüştürülecek ve her iki şirketi birbirine bağlayan altyapılar aracılığıyla doğrudan taşınacak. Bu üretim modeli ayrıca InnovaFeed'in ADM sürecinden daha önce geri kazanılmayan ancak artık geri kazanılacak 27 MW'lık artık enerjiyi kullanmasına izin verecek.

InnovaFeed, endüstriyel ölçekteki hacimlere, otomasyona, ortak ürün geri dönüşümüne ve kaliteli ürünlere odaklanarak karides su ürünleri yetiştiriciliği ve daha geniş anlamda küresel tarım üzerinde güçlü bir etkiye sahip olacak.

[box type="shadow" align="" class="" width=""]References/ Kaynakça: Gasco, Laura & Finke, Mark & Huis, Arnold. 2018. Can diets containing insects promote animal health?. Journal of Insects as Food and Feed. 4. 1-4. 10.3920/JIFF2018.x001. Chloé Phan Van PhI & Maye Walraven & Marine Bézagu & Maxime Lefranc & Clément Ray, 2020. Industrial Symbiosis in Insect Production—A Sustainable Eco-Efficient and Circular Business Model Sustainability, MDPI, Open Access Journal, vol. 12(24), pages 1-1, December. Lieberman, S.; Enig, M.G.; Preuss, H.G. A review of monolaurin and lauric acid: natural virucidal and bactericidal agents. Alternative & Complementary Therapies 2006, 12, 310-314. Wang, S.H., Chen, J.C. 2005. The protective effect of chitin and chitosan against Vibrio alginolyticus in white shrimp Litopenaeus vannamei. Fish Shellfish Immunology 19, 191–204. Xiao, B., Fu, Q., Niu, S., Zhu, P., He, J.,Li, C. 2020. Penaeidins restrict white spot syndrome virus infection by antagonizing the envelope proteins to block viral entry. Emerging microbes & infections 9, 390-412.[/box]