FAO Gıda Fiyat Endeksi, Temmuz ayında yüzde 1,6 artarken, bitkisel yağlar son üç yılın en yüksek seviyesini gördü. Et fiyatları da tüm zamanların rekorunu kırdı. Tahıl ve şeker fiyatlarında ise düşüş gözlendi. Palm, soya ve ayçiçek yağlarındaki artış, gıda ve tarım piyasalarında zincirleme etkilerin habercisi olabilir.
Dünya gıda emtia fiyatlarının göstergesi olarak kabul gören FAO (BM Tarım ve Gıda Örgütü) Gıda Fiyat Endeksi, Temmuz 2025’te 130,1 puanla Hazirana göre yüzde 1,6 arttı. Bu yükselişte başlıca et ve bitkisel yağların uluslararası fiyatlarındaki artış etkili oldu. Aylık bazdaki bu artışa rağmen, endeks Mart 2022'deki zirvesinin yüzde 18,8 altında seyrediyor. Ancak geçen yılın Temmuz ayına göre yüzde 7,6 daha yüksek.
Endeks, küresel ölçekte ticareti yapılan belli başlı gıda emtialarının uluslararası fiyatlarındaki aylık değişimleri takip ediyor. Temmuzda et ve bitkisel yağ fiyatlarındaki artış; tahıl, süt ürünleri ve şeker endekslerindeki düşüşün aşağı yönlü etkisini fazlasıyla telafi etti.
FAO Tahıl Fiyat Endeksi, Hazirana göre yüzde 0,8 gerileyerek 106,5 puan oldu. Bu düşüşte buğday ve darı fiyatlarındaki azalma etkili olurken, mısır ve arpa fiyatlarındaki artış dengeleyici rol oynadı. Kuzey yarımküredeki mevsimlik buğday hasatları fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu; ancak Kuzey Amerika’daki bazı bölgelerde ilkbahar buğdayında görülen olumsuz şartlar fiyatlara kısmi destek sağladı. FAO Tüm Pirinç Fiyat Endeksi ise yüzde 1,8 geriledi. Bu düşüş, bol ihracat arzı ve zayıf ithalat talebinin sonucu olarak gerçekleşti.
FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, Temmuzda 166,8 puana ulaşarak önceki aya kıyasla yüzde 7,1’lik sert bir artış kaydetti ve son üç yılın en yüksek seviyesine çıktı. Artışta palm, soya ve ayçiçek yağı fiyatlarındaki yükseliş etkili oldu. Palm yağı, güçlü küresel talep ve rekabet gücünün artmasıyla değer kazanırken; soya yağı, Amerika kıtasında biyoyakıt sektöründe güçlü talep beklentisiyle yükseldi. Ayçiçek yağı fiyatlarındaki artışta ise Karadeniz bölgesindeki ihracat arzının daralması etkili oldu. Buna karşılık, Avrupa’daki yeni hasatların piyasaya girmesiyle kolza yağı fiyatları düştü.
FAO Et Fiyat Endeksi Temmuzda 127,3 puanla Hazirana göre yüzde 1,2 arttı ve yeni bir rekor seviyeye ulaştı. Artışta özellikle Çin ve ABD’den gelen güçlü ithalat talebinin etkisiyle sığır ve koyun eti fiyatlarındaki yükseliş belirleyici oldu. Brezilya’nın kuş gribinden arınmışlık statüsünü yeniden kazanmasıyla birlikte kilit pazarlardan yapılan ithalatın sürmesi, kanatlı hayvan eti fiyatlarını da hafifçe yukarı çekti. Buna karşılık, domuz eti fiyatları, bol arz ve özellikle AB’deki zayıf küresel talep sebebiyle geriledi.
FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, Nisan 2024’ten bu yana ilk kez düşerek Hazirana kıyasla yüzde 0,1 azalışla 155,3 puan oldu. Tereyağı ve süt tozu fiyatları, özellikle Asya’dan gelen zayıf talep ve bol ihracat arzı ile alakalı olarak gerilerken; uluslararası peynir fiyatları Asya ve Yakın Doğu pazarlarında güçlü talep ve AB'deki sınırlı ihracat arzı sebebiyle yükselişini sürdürdü.
FAO Şeker Fiyat Endeksi, Temmuzda 103,3 puanla bir önceki aya göre yüzde 0,2 gerileyerek art arda beşinci ayda da düşüş kaydetti. 2025/26 sezonunda, özellikle Brezilya, Hindistan ve Tayland’da üretimin toparlanacağı beklentisi fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu. Ancak küresel şeker ithalatında toparlanma sinyalleri bu düşüşün sınırlı kalmasına sebep oldu.
FAO Gıda Fiyatları Endeksi