ABD Tarım Bakanlığı’nın (USDA) Ağustos ayı raporu, küresel mısır arzının rekor seviyelere çıkacağını, buğday stoklarının ise on yılın en düşük seviyesine gerileyeceğini öngörüyor. Avrupa ve Türkiye’de yağlı tohum üretimi iklim baskısı altında kalırken, ticaret akışlarında bölgesel değişimler yaşanıyor.

ABD Tarım Bakanlığı USDA’nın son WASDE (Dünya Tarımsal Arz ve Talep Tahminleri) raporuna göre, 2025/26 küresel kaba yem tahılları görünümü, güçlü üretim rakamlarıyla ABD, Ukrayna ve Kanada öncülüğünde rekor mısır üretiminin işaretlerini veriyor. Buna karşın AB ve Sırbistan’da aşırı sıcak hava ve kuraklık sebebiyle arzda hafif düşüş bekleniyor. Küresel kaba tahıl üretimi ise geçen aya kıyasla 24,9 milyon ton artışla 1,572 milyar ton olarak öngörülüyor. Mısır bu artışın ana sürükleyicisi konumunda. ABD’deki ekim alanı ve verim artışına ilaveten Kanada’da yüksek verim ve Ukrayna’da genişleyen ekim alanı söz konusu. Avrupa’da ise Temmuz ayındaki sıcaklık stresi ve güneydoğu bölgelerindeki ekim alanlarındaki daralma üretimi sınırlıyor.

ABD’DEN REKOR MISIR ÜRETİMİ

Küresel mısır ticareti hacminin büyüyeceği öngörülüyor. ABD ve Ukrayna’nın ihracat rakamları yükselirken, Sırbistan ve AB ülkelerinde düşüş yaşanıyor. Meksika, AB, Mısır, Kolombiya ve Türkiye’nin ithalat tahminlerinde ise artış yapıldı. Küresel mısır stokları, geçen aya kıyasla ağırlıklı olarak ABD rekoltesi kaynaklı 10,4 milyon tonluk artışla 282,6 milyon ton olarak tahmin ediliyor.

BUĞDAYDA STOKLAR SON ON YILIN EN DÜŞÜK SEVİYESİNE DOĞRU

Buğday görünümü, küresel arz dengesinin daraldığını gösteriyor. Toplam arz; Çin, Brezilya ve Arjantin’de üretimin düşmesiyle gerilerken, Romanya ve Slovakya’da elverişli hava şartları AB toplamında üretimi artırıyor. Dünya ticaretinde ABD’nin ihracatındaki artışın etkisiyle hafif bir kıpırdanma öngörülüyor. Küresel tüketim ise Çin, Endonezya ve Filipinler’deki yem ve artık kullanımındaki düşüşe bağlı olarak bir miktar azalıyor. Küresel buğday stoklarının 2015/16’dan bu yana en düşük seviyeye inerek 260,1 milyon ton şeklinde ölçüleceği tahmin ediliyor. Bu durum, başlıca ithalatçı bölgelerdeki arzın sınırlı olmasına bağlanıyor.

YAĞLI TOHUM ÜRETİMİ İKLİM BASKISI ALTINDA

Yağlı tohum üretiminde zıt yönlü gelişmeler yaşanıyor. ABD’de ekim alanlarının daralması üretimi aşağı çekerken artan verimin bu kaybı kısmen telafi etmesiyle küresel soya arzında küçük ölçekli bir düşüş gözleniyor. Ayçiçeği üretimi; AB, Ukrayna, Türkiye ve Sırbistan’daki sıcak ve kurak hava şartlarını yansıtacak şekilde 1,2 milyon ton düşürülerek 55,1 milyon ton olarak revize edildi. Küresel stoklar; Arjantin, AB, İran, Vietnam ve ABD’de düşerek 124,9 milyon ton seviyesine geriliyor. Ticaret hacmindeki değişiklikler ise Arjantin ve Uruguay’ın ihracatını artırmasına karşılık; AB, İran ve Vietnam’ın ithalatı azaltmaları şeklinde sıralanıyor.

Dünya Yağlı Tohum Tedariki ve Kullanımı1

1/ Brezilya ve Arjantin için Ekim-Eylül yılı olmak üzere, yerel sezonların toplamı.
2/ Yalnızca yağlı tohumlarda kırma işlemini kapsar.

KÜRESEL PİRİNÇ ARZINDA DEĞİŞİM SINIRLI, TÜKETİM İSE REKOR SEVİYEDE

Pirinç arzındaki değişiklikler sınırlı. 2025/26 küresel üretimi hafif düşüşle 728,7 milyon ton seviyesinde tahmin ediliyor. Başlıca sebep ise Nijerya, Burma ve Tayland’daki düşük başlangıç stokları. Nijerya’daki artış diğer bölgelerdeki düşüşleri dengelerken toplam tüketim 542 milyon tonla rekor seviyeye çıkıyor. Tahminlere göre, küresel pirinç stokları özellikle Nijerya, Filipinler ve Burma stoklarındaki azalmaya bağlı olarak 186,7 milyon ton seviyesine geriliyor.

ABD’DE HAYVANCILIK VE SÜT ÜRETİMİ KARMA EĞİLİMLER GÖSTERİYOR

Hayvansal üretim ve süt tahminleri, yem arzı ve bölgesel değişiklikleri yansıtıyor. 2026 için ABD’de broyler ve hindi üretimi düşük yem maliyetlerinin etkisiyle artarken, sığır ve domuz üretim tahmininde kesim azlığı ve düşük karkas ağırlıkları sebebiyle aşağı yönlü revize yapıldı. 2025 için yumurta üretimi kuluçka verilerine dayanarak revize edilirken, 2026’da istikrarlı büyüme öngörülüyor. Süt üretim tahminleri ise, daha yüksek inek stokları ve verim etkisiyle artırıldı. Peynir, peynir altı suyu ve süt proteini konsantreleri ihracatı, küresel talebi yansıtacak şekilde yukarı yönlü revize edildi.

ABD Tarım Bakanlığı’nın Ağustos WASDE raporu, rekor kaba tahıl üretimi, tarihsel olarak düşük buğday stokları ve iklim hassasiyeti yüksek bölgelerdeki yağlı tohum baskılarını ortaya koyuyor. Bu işaretler, 2025/26 sezonu boyunca ticaret akışları, bölgesel erişilebilirlik ve piyasa dinamiklerini şekillendirecek gibi görünüyor.